İskenderun Yerel Gündemi

Şubat 2023’ten bu yana İskenderun’daki neredeyse her tartışma, bir biçimde depreme bağlanır. Bu doğal bir yansıma: kentin tarihi yapı stoğunun önemli bir bölümü o gün hasar gördü ya da yıkıldı, pek çok mahalle boşaldı, kentsel bellek çatlayan binalarla birlikte değişmeye başladı. Gündemi anlamak için bu kırılma noktasını başa almak şart.

Kentsel Dönüşüm Tartışması

Deprem sonrası kentsel dönüşüm sürecinde iki cephe belirginleşti. Bir yanda hız isteyen, kalıcı konutların bir an önce yapılmasını talep eden vatandaşlar; öte yanda tarihi kent dokusunun toplu yıkımla değil, seçici restorasyon yöntemiyle korunması gerektiğini savunan meslek odaları ve aktivistler. Hatay Mimarlar Odası, bazı binaların gereksiz yere yıkılmaya çalışıldığına dair somut belgeler sundu. Bu gerilim hâlâ sürmektedir; İskenderun’un eski çarşı çevresi tartışmanın odak noktası olmaya devam ediyor.

Liman Bölgesindeki Değişim

Deprem liman altyapısını da etkiledi. Bazı rıhtım ve depolama alanları hasar gördü, onarımlar uzadı. Bu süreçte liman kapasitesinin yeniden düzenlenmesi gündeme geldi. Konteyner taşımacılığına yönelik yeni yatırımların tartışıldığı biliniyor ancak henüz somut bir proje kamuoyuyla paylaşılmadı. Limanda çalışan işçi sendikaları, geçici istihdam kaybına ilişkin dönemsel basın açıklamaları yapmaya devam ediyor.

İSDEMİR ve Çevre Sorunu

İSDEMİR tesislerinin hava kalitesine etkisi, İskenderun’da yıllardır gündemde olan ama kamuoyuna yansıyan tartışmalar bağlamında sürekli geri planda kalan bir meseledir. Körfez çevresindeki bazı ölçüm noktalarında toz ve gaz emisyonlarının yüksekliği, zaman zaman meclis sorularına konu oldu. Şehirde buna karşı organize bir muhalefet hareketi oluşmadı; ancak sosyal medyada periyodik şikayetler döngüsel biçimde gündeme taşınıyor.

Belediye Hizmetleri ve Altyapı Açıkları

Deprem sonrası nüfus hareketliliği, belediyenin hizmet yükünü değiştirdi. Bir kısım nüfus şehri terk etti; bir kısım ise farklı mahallelerden İskenderun merkezine taşındı. Yeni yoğunlaşan mahallelerde altyapı (su, kanalizasyon, yol) sorunu baş gösterdi. Belediyenin bu ihtiyaçlara yanıt vermesindeki gecikmeler ve öncelik sıralaması, muhtarlıklar düzeyinde sıkça dile getirilen konular arasında.

Deprem Konutları: Beklenti ve Gerçek

TOKİ ve diğer yapım kuruluşları tarafından açıklanan konut projeleri bazılarında teslim edildi, bazılarında gecikme yaşandı. Teslim edilen konutların yer seçimleri ise tartışmalıdır: bir kısmı şehir merkezinden uzak, iş ve okul ulaşımı güç alanlarda inşa edildi. Bu durum, konuta kavuşan ama gündelik yaşamı zorlaşan bir kesimin sorununu ortaya çıkardı. “Eve kavuştuk ama ulaşım yok” şeklinde özetlenen bu durumu yerel gazeteler birkaç kez gündeme taşıdı.

Eğitim ve Sağlık Altyapısı

Depremden etkilenen okul binaları için prefabrik konteyner çözümleri uzun süre kullanıldı. Kalıcı okulların yapımı yavaş ilerledi. Mustafa Kemal Üniversitesi İskenderun kampüsünün hasarlı birimlerinin yeniden işlevlendirilmesi de yerel gündemde yer tuttu. Sağlık tarafında ise İskenderun Devlet Hastanesi’nin deprem sonrası süreçteki kapasitesi ve personel sürekliliği, hem hastalar hem de sağlık çalışanları tarafından zaman zaman eleştirildi.

İskenderun’un yerel gündemi çok katmanlı ve çoğunlukla Ankara’ya bağımlı bir tablo çiziyor. Kentin kendi çözebileceği sorunlar ile merkezi karar bekleyen meseleler arasındaki sınır bulanık. En kritik başlıklar — deprem konutlarının teslim takvimi, İSDEMİR emisyonları, kentsel dönüşüm planı — doğrudan Ankara’ya bağlıdır. Belediyenin hareket alanı, görünenden çok daha dardır.